# Józef Egipski _Retold by Talerie (talerie.com) from Biblia Jakuba Wujka_ · 15 min read · ages 6+ Sprzedany przez zazdrosnych braci Józef trafia do Egiptu, a po wyjaśnieniu snów faraona zostaje panem całego kraju i gromadzi zboże na lata głodu. Gdy Juda chce zostać niewolnikiem zamiast Beniamina, Józef wyznaje braciom, kim jest, i posyła wozy po ojca, a Jakub słyszy, że jego syn żyje. --- Jakub mieszkał w Kanaanie, w kraju, w którym jego ojciec żył kiedyś jako przybysz. Miał dwunastu synów. Józef miał szesnaście lat i pasł już owce i kozy razem ze starszymi braćmi. Pewnego razu opowiedział ojcu, że bracia dopuścili się czegoś bardzo złego. Jakub kochał Józefa bardziej niż pozostałych synów, bo urodził mu się na starość, i sprawił mu wielobarwną szatę. Bracia to widzieli i tak znienawidzili Józefa, że nie potrafili powiedzieć mu dobrego słowa. Józef miewał sny i opowiadał je braciom. — Posłuchajcie, co mi się śniło — powiedział raz. — Wiązaliśmy snopy na polu. Nagle mój snop podniósł się i stanął prosto, a wasze snopy otoczyły go i kłaniały mu się. — Co, chcesz nad nami królować? — zawołali bracia. Wkrótce Józef miał drugi sen i opowiedział go braciom, a tym razem także ojcu. — Śniło mi się, że słońce, księżyc i jedenaście gwiazd oddają mi pokłon. — Co to za sen? — upomniał go ojciec. — Czy ja, twoja matka i twoi bracia mamy ci się kłaniać do ziemi? Bracia zazdrościli Józefowi coraz bardziej. Ojciec nic więcej nie powiedział, ale zapamiętał jego słowa. Pewnego dnia bracia pognali stada aż pod Sychem i Jakub posłał tam Józefa, żeby zobaczył, czy u nich wszystko dobrze. Józef wyruszył z doliny Hebronu, ale w Sychem braci nie zastał. Jakiś człowiek powiedział mu, że odeszli do Dotan. Poszedł więc za nimi i tam ich odnalazł. Bracia zobaczyli go z daleka i zaczęli się naradzać. — Patrzcie, idzie ten, co ma takie sny — mówili jeden do drugiego. — Zabijmy go i wrzućmy do starej studni. Powiemy, że pożarł go dziki zwierz. Zobaczymy wtedy, co mu przyjdzie z jego snów. Usłyszał to Ruben i postanowił ocalić Józefa. — Nie przelewajcie krwi — powiedział. — Wrzućcie go do tej studni na pustkowiu, ale nie podnoście na niego ręki. Zamierzał później wyciągnąć brata ze studni i odprowadzić go do ojca. Kiedy Józef do nich doszedł, bracia zdarli z niego wielobarwną szatę i wrzucili go do starej studni. Była pusta, bez kropli wody. Potem usiedli i zabrali się do jedzenia. Wtem ujrzeli karawanę Izmaelitów, którzy jechali z Gileadu do Egiptu. Ich wielbłądy niosły wonne korzenie, żywicę i mirrę. — Co nam przyjdzie z tego, że zabijemy brata? — odezwał się Juda. — Lepiej sprzedajmy go Izmaelitom, a rąk sobie nie splamimy. Przecież to nasz brat. Bracia przystali na to. Wyciągnęli Józefa ze studni i sprzedali go za dwadzieścia srebrników, a kupcy zabrali go do Egiptu. Kiedy Ruben wrócił do studni, chłopca w niej nie było. Z rozpaczy rozdarł szaty. — Chłopca nie ma! — zawołał do braci. — A ja, gdzie ja się teraz podzieję? Bracia zabili koźlę, umoczyli szatę Józefa we krwi zwierzęcia i posłali ją ojcu z wiadomością: „Znaleźliśmy to. Zobacz, czy to nie szata twojego syna”. — To szata mojego syna! — zawołał Jakub. — Dziki zwierz pożarł Józefa! Rozdarł szaty, przywdział wór pokutny i długo opłakiwał syna. Wszyscy jego synowie i córki próbowali go pocieszać, ale on nie chciał żadnej pociechy. — W żałobie zejdę do grobu, do mojego syna — powtarzał. Tymczasem w Egipcie kupił Józefa Potifar, dworzanin faraona i dowódca straży. Bóg był z Józefem i wszystko, czego się podjął, udawało mu się. Potifar to widział i w końcu powierzył mu cały dom i wszystko, co miał. Odtąd Potifarowi wiodło się coraz lepiej, i w domu, i na polach. Józef był przystojny i miał miłą twarz. Upodobała go sobie żona Potifara i chciała go mieć dla siebie. — Mój pan powierzył mi wszystko oprócz ciebie, bo jesteś jego żoną — tłumaczył jej Józef. — Jak mógłbym zrobić coś tak złego i zgrzeszyć przeciw Bogu? Namawiała go tak dzień w dzień, a on dzień w dzień odmawiał. Pewnego dnia, kiedy w domu nie było nikogo ze służby, chwyciła go za płaszcz. Józef zostawił płaszcz w jej ręku i uciekł. Odrzucona kobieta zawołała domowników. Powiedziała im, że Hebrajczyk przyszedł ją skrzywdzić, a kiedy krzyknęła, uciekł i zostawił u niej płaszcz. To samo kłamstwo powtórzyła mężowi. Potifar uwierzył żonie, bardzo się rozgniewał i kazał wtrącić Józefa do więzienia, w którym trzymano więźniów króla. Ale Bóg był z Józefem także tam. Naczelnik więzienia polubił go i oddał pod jego opiekę wszystkich więźniów, bo Józefowi wszystko się udawało. Jakiś czas później podczaszy i piekarz faraona czymś zawinili wobec swojego pana i trafili do tego samego więzienia. Józef im usługiwał. Pewnej nocy każdy z nich miał sen, a rano obaj chodzili bardzo smutni. — Nie ma nikogo, kto by nam wyjaśnił te sny — skarżyli się. — Czy to nie Bóg wyjaśnia sny? — powiedział Józef. — Opowiedzcie mi je. — Widziałem winorośl z trzema gałązkami — zaczął podczaszy. — Ledwie wypuściły pąki, już dojrzały na nich winogrona. Wycisnąłem je do pucharu faraona i podałem mu puchar. — Trzy gałązki to trzy dni — odpowiedział Józef. — Za trzy dni faraon przywróci cię na urząd i znów będziesz mu podawał puchar. Tylko pamiętaj o mnie, kiedy będzie ci dobrze, i wspomnij o mnie faraonowi. Porwano mnie z mojego kraju, a tutaj wtrącono do lochu, choć nic złego nie zrobiłem. Piekarz zobaczył, jak mądrze Józef wyjaśnił sen, i też opowiedział swój. — Niosłem na głowie trzy kosze z mąką — powiedział. — W najwyższym leżały wypieki dla faraona, a ptaki z niego wyjadały. — Trzy kosze to trzy dni — odpowiedział Józef. — Za trzy dni faraon każe cię powiesić. Trzeciego dnia faraon obchodził urodziny. Podczaszego przywrócił na urząd, a piekarza kazał powiesić, tak jak przepowiedział Józef. Ale podczaszy, kiedy znów mu się dobrze powodziło, zapomniał o Józefie. Minęły dwa lata. Pewnej nocy faraonowi przyśniło się, że stoi nad rzeką. Wyszło z niej siedem krów pięknych i tłustych, a za nimi siedem brzydkich i wychudzonych, i te chude zjadły tłuste. Potem przyśnił mu się drugi sen: siedem cienkich, wysuszonych kłosów pochłonęło siedem pełnych. Rano faraon wezwał wszystkich wróżbitów i mędrców Egiptu, ale żaden nie umiał wyjaśnić jego snów. Wtedy podczaszy przypomniał sobie o Józefie. — Muszę dziś wyznać swoją winę — powiedział. — Kiedy siedziałem w więzieniu z piekarzem, był tam młody Hebrajczyk. Wyjaśnił nam sny i wszystko stało się tak, jak mówił: ja wróciłem na urząd, a piekarza powieszono. Faraon natychmiast posłał po Józefa. Wyprowadzono go z lochu, ogolono, przebrano w czyste szaty i postawiono przed królem. — Słyszałem, że umiesz wyjaśniać sny — powiedział faraon. — To nie ja, faraonie — odpowiedział Józef. — To Bóg da ci dobrą odpowiedź. Faraon opowiedział mu oba sny. — Oba sny znaczą to samo — powiedział Józef. — Bóg pokazał ci, co zamierza uczynić. Siedem tłustych krów i siedem pełnych kłosów to siedem lat urodzaju. Siedem chudych krów i siedem pustych kłosów to siedem lat głodu, który wyniszczy kraj. A że sen przyśnił ci się dwa razy, to znak, że stanie się to na pewno, i to wkrótce. — Dlatego poszukaj, faraonie, mądrego człowieka i postaw go nad Egiptem — dodał. — Niech przez siedem dobrych lat zbiera piątą część plonów i składa zboże w spichlerzach w miastach. Wtedy kraj nie zginie z głodu. Ta rada spodobała się faraonowi. — Skoro Bóg pokazał ci to wszystko, nie ma nikogo mądrzejszego od ciebie — powiedział do Józefa. — Będziesz zarządzał moim domem i cały mój lud będzie słuchał twoich rozkazów. Tylko tronem będę od ciebie wyższy. Faraon zdjął z palca pierścień i włożył go Józefowi na palec, ubrał go w szaty z cienkiego lnu i zawiesił mu na szyi złoty łańcuch. Kazał wozić go swoim drugim rydwanem, a przed nim wołano, żeby wszyscy się kłaniali. Dał mu też za żonę Asenat, córkę kapłana z Heliopolis. Józef miał wtedy trzydzieści lat. Przez siedem lat urodzaju Józef gromadził zboże w miastach. Zebrał go tyle, że było go jak piasku w morzu, i nikt już nie umiał go zmierzyć. W tym czasie Asenat urodziła mu dwóch synów, Manassesa i Efraima. Potem nastało siedem lat głodu, tak jak zapowiedział Józef. Głód panował we wszystkich krajach, ale w Egipcie był chleb. Józef otworzył spichlerze i sprzedawał zboże, a ze wszystkich stron świata przybywali do niego ludzie. Głód dotarł także do Kanaanu. Kiedy Jakub usłyszał, że w Egipcie można kupić zboże, posłał tam dziesięciu synów. Beniamina, najmłodszego, zatrzymał w domu, bo bał się, że w drodze spotka go coś złego. Bracia stanęli przed Józefem i pokłonili mu się twarzą do ziemi. Józef od razu ich poznał, ale oni jego nie. Przypomniał sobie swoje sny i mówił do nich surowo, jak do obcych. — Jesteście szpiegami! — powiedział. — Przyszliście wypatrzyć, gdzie nasz kraj jest bezbronny. — Nie, panie! — zawołali bracia. — Przyszliśmy tylko kupić żywność. Było nas dwunastu braci, synów jednego ojca z Kanaanu. Najmłodszy został z ojcem, a jednego już nie ma. — Sprawdzę, czy mówicie prawdę — odparł Józef. — Na życie faraona, nie wyjdziecie stąd, dopóki nie przyjedzie tu wasz najmłodszy brat. Kazał ich zamknąć na trzy dni. Trzeciego dnia wyprowadził ich z więzienia. — Jeden z was zostanie tutaj, a reszta niech wiezie zboże do głodujących rodzin — powiedział. — Ale przyprowadźcie do mnie najmłodszego brata, a wtedy uwierzę wam i nie zginiecie. — Słusznie nas to spotyka — mówili bracia jeden do drugiego. — Widzieliśmy rozpacz naszego brata, kiedy nas błagał, a nie chcieliśmy go słuchać. Dlatego spadło na nas to nieszczęście. — Czy nie mówiłem wam, żebyście nie krzywdzili chłopca? — odezwał się Ruben. — Nie słuchaliście mnie, a teraz musimy odpowiedzieć za jego krew. Bracia nie wiedzieli, że Józef ich rozumie, bo rozmawiał z nimi przez tłumacza. Odwrócił się od nich i zapłakał. Potem wrócił, wybrał Symeona i kazał go związać na ich oczach. Słudzy napełnili worki zbożem, a Józef kazał po kryjomu włożyć każdemu do worka jego pieniądze. Bracia załadowali zboże na osły i ruszyli w drogę. Na postoju jeden z nich rozwiązał worek i zobaczył na wierzchu swoje pieniądze. — Oddano mi pieniądze! — zawołał. Wszyscy się przerazili i pytali jeden drugiego: „Co to Bóg nam zrobił?”. W domu opowiedzieli ojcu, że pan Egiptu wziął ich za szpiegów, zatrzymał Symeona i kazał przywieźć najmłodszego brata. Kiedy wysypywali zboże, każdy znalazł w worku swoje pieniądze. Przestraszyli się wtedy wszyscy, synowie i ojciec. — Przez was tracę dzieci! — zawołał Jakub. — Józefa nie ma, Symeona trzymają w więzieniu, a teraz chcecie mi zabrać Beniamina! — Jeśli ci go nie przywiozę, możesz zabić moich dwóch synów — powiedział Ruben. — Mój syn nie pojedzie z wami — odparł Jakub. — Jego brat nie żyje i tylko on mi został. Gdyby w drodze spotkało go coś złego, wpędzilibyście mnie, siwego starca, z żalu do grobu. Głód jednak nie ustawał. Kiedy zjedli całe zboże z Egiptu, ojciec znowu chciał posłać synów po żywność. — Ten człowiek powiedział, że bez najmłodszego brata nie mamy mu się pokazywać — przypomniał Juda. — Puść chłopca ze mną, ojcze, żebyśmy wszyscy przeżyli, my, ty i nasze dzieci. Ja za niego ręczę. Jeśli ci go nie przywiozę, niech na zawsze ciąży na mnie wina wobec ciebie. — Skoro tak musi być, jedźcie — zgodził się w końcu Jakub. — Zawieźcie temu człowiekowi dary: balsam, miód i migdały. Weźcie podwójne pieniądze, bo te w workach to może była pomyłka. Niech Bóg wszechmogący sprawi, żeby ten człowiek okazał wam łaskę i oddał wam Symeona i Beniamina. A ja zostanę sam, jakbym nie miał dzieci. Bracia wzięli dary, podwójne pieniądze oraz Beniamina i znowu stanęli przed Józefem. Kiedy Józef zobaczył wśród nich Beniamina, kazał zarządcy swojego domu wprowadzić ich do siebie i przygotować ucztę. Bracia przestraszyli się, że to przez pieniądze z worków i że zrobią z nich niewolników. — Wysłuchaj nas, panie — prosili zarządcę już przy drzwiach. — Za pierwszym razem znaleźliśmy w workach nasze pieniądze. Przywieźliśmy je z powrotem i nie wiemy, kto je tam włożył. — Nie bójcie się — odpowiedział zarządca. — To wasz Bóg, Bóg waszego ojca, włożył wam skarb do worków. Wasze pieniądze otrzymałem. Potem wyprowadził do nich Symeona. W południe przyszedł Józef, a bracia wręczyli mu dary i pokłonili się do ziemi. — Czy wasz stary ojciec jeszcze żyje? — zapytał życzliwie Józef. — Twój sługa, nasz ojciec, jest zdrów i żyje — odpowiedzieli i znów skłonili się nisko. Józef spojrzał na Beniamina, syna swojej matki. — Niech Bóg będzie dla ciebie łaskawy, mój synu — powiedział. Tak bardzo wzruszył się na widok brata, że wyszedł szybko do swojej komnaty i tam się rozpłakał. Potem obmył twarz, opanował się i kazał podawać jedzenie. Bracia siedzieli przed nim według wieku, od najstarszego do najmłodszego, i patrzyli na siebie ze zdumieniem. Beniamin dostawał pięć razy więcej jedzenia niż inni. — Napełnij ich worki zbożem, ile tylko uniosą — polecił potem Józef zarządcy. — Każdemu włóż na wierzch jego pieniądze. A do worka najmłodszego włóż też mój srebrny puchar. O świcie bracia wyruszyli w drogę razem z osłami. Ledwie wyjechali z miasta, zarządca puścił się za nimi w pogoń. — Czemu odpłaciliście złem za dobro? — zawołał, kiedy ich dogonił. — Ukradliście puchar, z którego pije mój pan i z którego wróży! — Twoi słudzy nigdy by czegoś takiego nie zrobili, panie — odpowiedzieli bracia. — Jeśli puchar znajdzie się u któregoś z nas, niech umrze, a reszta zostanie niewolnikami. — Niech będzie — odparł zarządca. — Ale tylko ten, u kogo się znajdzie, zostanie niewolnikiem. Bracia szybko zdjęli worki na ziemię i każdy otworzył swój. Zarządca przeszukiwał je kolejno, od najstarszego do najmłodszego. Puchar znalazł się w worku Beniamina. Z rozpaczy rozdarli szaty. Załadowali osły i wszyscy razem wrócili do miasta. W domu Józefa padli przed nim na ziemię. — Co mamy powiedzieć, panie? — odezwał się Juda. — Bóg wydobył na jaw winę twoich sług. Wszyscy jesteśmy twoimi niewolnikami. — Nie daj Boże! — odpowiedział Józef. — Moim niewolnikiem zostanie tylko ten, u którego znaleziono puchar. Wy wracajcie w spokoju do ojca. Wtedy Juda podszedł bliżej. — Nie gniewaj się, panie, że twój sługa jeszcze mówi — powiedział. — Nasz ojciec jest stary. Ten chłopiec urodził mu się na starość, a jego rodzony brat nie żyje. Ojciec powiedział nam: „Jeśli zabierzecie i tego, a stanie mu się coś złego, wpędzicie mnie, siwego starca, z żalu do grobu”. — Życie ojca jest związane z życiem chłopca — ciągnął Juda. — Jeśli wrócę bez niego, ojciec umrze. To ja za niego ręczyłem. Dlatego pozwól, panie, że to ja zostanę twoim niewolnikiem zamiast niego, a chłopiec niech wraca z braćmi. Nie mogę patrzeć na rozpacz ojca. Józef nie mógł się już dłużej powstrzymywać. — Wyjdźcie wszyscy! — zawołał do Egipcjan. Kiedy został sam z braćmi, rozpłakał się tak głośno, że słyszał to cały dwór faraona. — Jestem Józef! — powiedział. — Czy mój ojciec jeszcze żyje? Bracia nie mogli wydobyć z siebie słowa, tak bardzo się przelękli. — Podejdźcie do mnie — poprosił łagodnie Józef. Podeszli bliżej. — Jestem Józef, wasz brat, którego sprzedaliście do Egiptu — powiedział. — Ale nie smućcie się i nie wyrzucajcie sobie tego. To Bóg posłał mnie przed wami, żeby ratować życie. Głód trwa już dwa lata i potrwa jeszcze pięć. To nie wy mnie tu przysłaliście, ale Bóg, i uczynił mnie władcą całego Egiptu. — Wracajcie szybko do ojca — mówił dalej Józef — i powiedzcie mu: „Twój syn Józef żyje i jest panem całego Egiptu. Przyjedź do niego bez zwłoki. Zamieszkasz w krainie Goszen, blisko niego, ze wszystkimi swoimi dziećmi, wnukami i stadami”. Potem rzucił się Beniaminowi na szyję i płakał, a Beniamin płakał razem z nim. Ucałował wszystkich braci i płakał nad każdym. Dopiero wtedy bracia odważyli się z nim rozmawiać. Na dworze faraona rozeszła się wieść, że przybyli bracia Józefa, i faraon bardzo się ucieszył. Kazał im wziąć z Egiptu wozy dla żon i dzieci i przywieźć ojca, bo wszystko, co najlepsze w Egipcie, miało być ich. Józef dał braciom wozy i zapasy na drogę. Każdemu podarował nowe szaty, a Beniaminowi trzysta srebrników i pięć najpiękniejszych szat. Ojcu posłał dziesięć osłów obładowanych dobrami Egiptu i wiele oślic ze zbożem i chlebem. — Tylko nie kłóćcie się po drodze — powiedział braciom na pożegnanie. Bracia wrócili do Kanaanu, do ojca. — Józef żyje! — powiedzieli. — Rządzi całym Egiptem! Jakub słuchał ich jak ktoś, kto budzi się z ciężkiego snu, i nie chciał wierzyć. Opowiedzieli mu więc po kolei wszystko, co mówił Józef. A kiedy Jakub zobaczył wozy, które syn przysłał, żeby go zabrać, odżył. — To mi wystarczy — powiedział Jakub. — Mój syn Józef żyje. Pojadę i zobaczę go, zanim umrę. --- ## About this tale Historia Józefa pochodzi z Biblii: wypełnia ostatnie rozdziały (37–50) Księgi Rodzaju, pierwszej księgi Pisma Świętego, w przekładzie Wujka zatytułowanej „Pierwsze Mojżeszowe”. Kto ją spisał, sam tekst nie podaje. Rozdziały 37 i 39–45 opowiadamy na nowo według Biblii Wujka w warszawskim wydaniu z 1923 roku. Jakub Wujek tłumaczył z łaciny, dlatego Józef ma u niego szesnaście lat, a w tekście hebrajskim siedemnaście. Warszawskie wydanie z 1923 roku podaje się za przedruk krakowskiego z 1599 roku, choć brak w nim komentarzy Wujka. Na tym wydaniu opierają się obie nasze wersje: „Łagodniejsza”, krótsza, i obszerniejsza „Oryginalna”. > Jestem Józef! > Czy mój ojciec jeszcze żyje? > > Księga Rodzaju 45,3, Biblia Wujka, 1923: Jamci jest Józeph: jeszczeli żyw ojciec mój? ### Biblia Wujka a nasze opowieści | | Biblia Wujka, 1923 | Nasze wersje | | --- | --- | --- | | Wiek Józefa | szesnaście lat | szesnaście lat, jak u Wujka | | Szata od ojca | wzorzysta, w 37,23 także długa | wielobarwna, w „Oryginalnej” długa, z rękawami | | Kupcy | Madyanitowie i Ismaelici | w „Łagodniejszej” tylko Izmaelici | | Potifar | „trzebieniec Pharaonów, hetman wojska” | dworzanin faraona i dowódca straży | | Egipskie imię | „Zbawicielem świata” | tylko w „Oryginalnej”: Zbawca świata | | Rozdział 38 | Juda i Tamar | pominięty | | Koniec | kończy się w rozdz. 50 śmiercią Józefa | słowa Jakuba z rozdz. 45 | ### Jak opowiadamy dzieje Józefa Zaczynamy od Jakuba w Kanaanie i od snów Józefa o snopach i gwiazdach. Bracia postanawiają go zabić. Ruben, żeby go ocalić, namawia ich, by tylko wrzucili go do studni, a Juda radzi sprzedać go kupcom. Józef trafia do Egiptu, do domu Potifara, a stamtąd do więzienia. Faraon wzywa go, żeby wyjaśnił mu sny, i stawia go nad Egiptem. Gdy w czasie głodu bracia przychodzą po zboże, nie poznają Józefa. Kiedy w worku Beniamina znajduje się srebrny puchar, a Juda prosi, żeby to jego zatrzymano w miejsce brata, Józef nie wytrzymuje i mówi: „Jestem Józef!”. Opowieść kończy się na tym, że Jakub postanawia jechać do syna. W „Łagodniejszej” sceny są zwięźlejsze, lecz żadnej trudnej nie brakuje: zostaje sprzedaż brata za dwadzieścia srebrników, szata umoczona we krwi koźlęcia, powieszony piekarz i kłamstwo żony Potifara, opowiedziane prosto i bez szczegółów. Jeśli czytasz dziecku na głos, możesz mu przy tych scenach zdradzić, że na końcu Józef ucałuje wszystkich braci i zapłacze nad każdym z nich. ### Co dalej i kto jest matką Józefa Biblia prowadzi tę historię dalej: Jakub przenosi się do Egiptu, spotyka Józefa w Goszen i umiera, a w ostatnim wersecie Księgi Rodzaju umiera sam Józef, mając sto dziesięć lat. Tego w naszych opowieściach nie ma. Księga Wyjścia, z której pochodzi nasza opowieść „Mojżesz i wyjście z Egiptu”, zaczyna się już po śmierci Józefa: w Egipcie rządzi nowy władca, który nie znał Józefa. Między obiema naszymi opowieściami zostają więc rozdziały 46–50. Matka Józefa nie ma w naszym tekście imienia. Wiadomo tylko, że Beniamin jest jego bratem z tej samej matki. Jej imię pada w Biblii poza naszym fragmentem: w rozdziale 46 Józef i Beniamin są wymienieni jako synowie Racheli, żony Jakuba. Sources (claims checked against them on 2026-10-31): - 1923: Księgi Genesis, to jest Pierwsze Mojżeszowe, Biblia, przeł. ks. Jakób Wujek, Warszawa 1923, rozdz. 37 i 39–45 [our source] (https://pl.wikisource.org/wiki/Biblia_Wujka_(1923)/Księga_Rodzaju_(całość)) - Wikidata Q145746 (https://www.wikidata.org/wiki/Q145746) --- - Read online: https://talerie.com/pl/bajki/jozef-egipski - Characters: Jakub, Beniamin - Version: gentler retelling; the longer, more faithful retelling: https://talerie.com/pl/bajki/jozef-egipski-original.md - Also in: [English](https://talerie.com/en/tales/joseph-and-the-coat-of-many-colors.md), [German](https://talerie.com/de/maerchen/josef-und-seine-brueder.md), [French](https://talerie.com/fr/contes/joseph-et-ses-freres.md), [Spanish](https://talerie.com/es/cuentos/jose-el-sonador.md), [Portuguese](https://talerie.com/pt/contos/jose-do-egito.md), [Czech](https://talerie.com/cs/pohadky/josef-a-jeho-bratri.md) - Subject (Wikidata): https://www.wikidata.org/wiki/Q145746 - Source: Biblia Jakuba Wujka, wydanie Warszawa 1923: Księga Rodzaju 37, 39–45 (https://pl.wikisource.org/wiki/Biblia_Wujka_(1923)/Księga_Rodzaju_(całość)) - Public-domain basis: Talerie contemporary retelling (CC0 2026), based on: Biblia Jakuba Wujka, wydanie Warszawa 1923: Księga Rodzaju 37, 39–45 — EU anonymous-work rule (+70 passed); translator Jakub Wujek died 1597 (+70 passed); edition published anonymously 1923 (+70 passed) - License: CC0-1.0 (https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/)